Przedmiotem rozpoznania przez sąd sprawy o odszkodowanie za zmarnowany urlop były m.in. kwestie braku animacji, braku alkoholu oraz ogólnie ujmując - zaniedbania w porządku na obiekcie.

W sprawach dotyczących odszkodowania za zmarnowany urlop zapraszamy na stronę

www.poznan-kancelaria.pl

Wyrok:

Sąd:

I.  zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąw W.na rzecz A. G.kwotę 500 (pięćset) złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 września 2011 roku do dnia zapłaty,

II.  zasądza od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz R. G. kwotę 500 (pięćset) złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 września 2011 roku do dnia zapłaty,

III.  oddala powództwo w pozostałym zakresie,

IV.  zasądza solidarnie od A. G.i R. G.na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąw W.kwotę 1034,45 złotych (tysiąc trzydzieści cztery złote czterdzieści pięć groszy) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt I C 1427/12

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 3 kwietnia 2012 roku A. G.i R. G.wnieśli o zasądzenie solidarnie od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąw W.na ich rzecz kwoty 6.652 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 września 2011 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu.

W odpowiedzi na pozew pozwany – reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego M. S. (pełnomocnictwo – k. 46) - wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

A. G.i R. G.zawarli z (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąw W.umowę o świadczenie usług turystycznych. Zgodnie z zawartą umową impreza turystyczna miała odbyć się w okresie od 16 czerwca 2011 roku do dnia 30 czerwca 2011 roku w T.Uczestnikami organizowanej imprezy turystycznej byli: A. G., R. G., E. G.i B. G.. Osoby te miały być zakwaterowane w hotelu czterogwiazdkowymC. (...)– w wersji O.fun club, wyżywienie miało być w opcji All. Hotel miał być klimatyzowany. Do dyspozycji gości miały być 2 restauracje: główna, 2 tematyczne, bary w hotelu, przy basenie i na plaży, dyskoteka, centrum SPA. Zapewnione miały być animacje w ciągu dnia i wieczorem w języku polskim – O.fun club. Opcja all inclusive miała obejmować importowane napoje alkoholowe, napoje bezalkoholowe i alkoholowe lokalne w dyskotece (bezsporne, potwierdzone umową – k. 10, katalogiem, ofertą – k. 50-51, ważnymi informacjami – k. 47-49).

A. G.i R. G.uiścili na rzecz organizatora wyjazdu wskazaną w umowie kwotę pieniężną, stanowiącą koszt organizowanej imprezy turystycznej, tj. kwotę 6652 złotych (bezsporne).

W czasie imprezy nie było animacji w języku polskim, windsurfing dostępny był dopiero w drugim tygodniu pobytu, bar przy basenie (...) czynny był w godzinach 10-18, nie podawano w nim kawy, herbaty, ani soków, w barze (...) serwowano tylko wodę i napoje egzotyczne, nie serwowano soków, w pierwszym tygodniu pobytu klimatyzacja była uszkodzona, nie można było regulować stopnia chłodzenia, porcje jedzenia oraz alkohole były limitowane, na stołówce były braki w zastawie i sztućcach, występował brak ciągłości w serwowaniu potraw, alkoholi (okoliczności podniesione w reklamacji, na którą pozwany nie udzielił odpowiedzi w terminie – okoliczność przyznana),

Nadto na stołówce panował brud (brudne stoły, obrusy), w pomieszczeniu tym chodziły koty, na stołach pozostawione były brudne naczynia, przez co trudno było znaleźć wolny stolik (zeznania powodów – k. 128-129).

W dniu 29 czerwca 2011 roku A. G.i R. G.złożyli pisemną reklamację (reklamacja – k. 12). Po powrocie do kraju pismem z dnia 23 sierpnia 2011 roku złożyli kolejną reklamację (pismo – k. 13).

(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. nie uwzględniła reklamacji pismem z dnia 27 września 2011 roku (pismo z dnia 27 września 2011 roku – k. 16).

Sąd ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o zgromadzone w aktach sprawy, a wskazane wyżej dokumenty, jak również w oparciu o zeznania powodów (k. 128-129).

Sąd ustalił również częściowo stan faktyczny (w zakresie niezgodności wycieczki z umową) na podstawie domniemania prawnego wynikającego art. 20 ust. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz. U. 2004 r., Nr 223, poz. 2268, zwanej dalej u.u.t.). Zgodnie z tym przepisem jeżeli organizator turystyki nie ustosunkuje się do reklamacji na piśmie, w terminie 30 dni od dnia zakończenia imprezy turystycznej, a w wypadku zgłoszenia tej reklamacji po zakończeniu imprezy turystycznej w terminie 30 dni od jej złożenia, uważa się, że uznał reklamację za uzasadnioną. W przedmiotowym przypadku pozwany otrzymał reklamację w dniu 29 czerwca 2011 roku (w czasie trwania imprezy), a odpowiedział na nią w dniu 27 września 2011 roku. Nie dochował zatem terminu wynikającego z powołanego wyżej przepisu. Stąd też w oparciu o ten przepis należy domniemywać, iż uznał okoliczności faktyczne w tej reklamacji podniesione. Pozwanemu w toku procesu nie udało się obalić powyższego domniemania.

Sąd dał wiarę wyżej wskazanym dokumentom, albowiem w ocenie Sądu pozbawione są jakichkolwiek wad formalnych, które podważałyby ich wiarygodność, nie były również kwestionowane przez żadną ze stron procesu.

Sąd dał wiarę zeznaniom powodów, albowiem są one logiczne, spójne, Znajdują również potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, reklamacji.

Zeznania świadka M. F., jako bardzo ogólne (świadek praktycznie nic nie pamiętała) nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Bezsporne w sprawie pozostawały: zawarcie umowy, wpłata ceny wycieczki.

Na mocy zawartej pomiędzy stronami umowy wycieczka miała trwać od 16 czerwca 2011 roku do dnia 30 czerwca 2011 roku w T.Jej uczestnicy mieli być zakwaterowani w hotelu czterogwiazdkowym C. (...), wyżywienie miało być w opcji All. Hotel miał być klimatyzowany. Do dyspozycji gości miały być 2 restauracje: główna, 2 tematyczne, bary w hotelu, przy basenie i na plaży, dyskoteka, centrum SPA. Zapewnione miały być animacje w ciągu dnia i wieczorem w języku polskim - hotel z logo O.fun club (ważne informacje. Opcja all inclusive miała obejmować importowane napoje alkoholowe, napoje bezalkoholowe i alkoholowe lokalne w dyskotece.

Na miejscu okazało się, że wbrew postanowieniom umownym, nie było animacji w języku polskim, windsurfing dostępny był dopiero w drugim tygodniu pobytu, w pierwszym tygodniu pobytu powodów klimatyzacja była uszkodzona, nie można było regulować stopnia chłodzenia, porcje jedzenia oraz alkohole były limitowane, na stołówce były braki w zastawie i sztućcach, występował brak ciągłości w serwowaniu potraw, alkoholi. Nadto na stołówce panował brud (brudne stoły, obrusy), po pomieszczeniu tym chodziły koty, na stołach pozostawione były brudne naczynia, przez co trudno było znaleźć wolny stolik.

Powodowie natomiast nie wykazali, że zgodnie z umową bar przy basenie (...) czynny miał być dłużej niż w godzinach 10-18, że miano w nim podawać kawę, herbatę, soki, że w barze (...) winny być podawane soki. Nie wynika to ze złożonych dokumentów.

W tym stanie rzeczy pozwany nie wykonał należycie umowy i ponosi z tego tytułu odpowiedzialność kontraktową.

W takim wypadku zgodnie z przepisem art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych – dalej u.u.t. (teks jednolity Dz.U. z 2004 r., Nr 223, poz. 2268 z późn. zm.) organizator turystyki odpowiada za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o świadczenie usług turystycznych, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest spowodowane wyłącznie:

1.  działaniem lub zaniechaniem klienta;

2.  działaniem lub zaniechaniem osób trzecich, nieuczestniczących w wykonywaniu usług przewidzianych w umowie, jeżeli tych działań lub zaniechań nie można było przewidzieć ani uniknąć, albo

3.  siłą wyższą.

Powyższą regulację prawną uzasadnia fakt, iż uczestnik imprezy turystycznej nie ma najmniejszego wpływu na dobór osób trzecich i zawiera umowę w zaufaniu do swojego bezpośredniego kontrahenta w przekonaniu, że należycie ją wykona. Logiczne jest zatem, iż z punktu widzenia uczestnika imprezy turystycznej, bez znaczenia pozostaje to, czy umowę wykona sam organizator, czy przy pomocy innych osób. Posłużenie się osobami trzecimi nie może zatem wpływać na pogorszenie sytuacji uczestnika, a więc ryzyko ponosi zawsze organizator.

W oparciu o powołany wyżej przepis przysługują dwa roszczenia – odszkodowanie i zadośćuczynienie za utratę z przyjemności podróży. Okoliczności przytoczone przez powodów w toku procesu uzasadniają rozważenie zasadności ich powództwa w zakresie obydwu tych roszczeń.

Odnośnie odszkodowania za szkodę uznać należy, iż powodowie w żadnym wypadku nie wykazali wysokości poniesionej szkody. W tym przypadku szkoda wyraża się różnicą między wysokością zapłaconej ceny za wycieczkę, będącej ekwiwalentem niewadliwego przedmiotu umowy, a wartością imprezy turystycznej wadliwej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2005 roku, II CK 291/05, niepublikowany). Szkoda obejmuje również inne dodatkowe koszty, jakie turyści ponieśliby w związku z nienależytym wykonaniem umowy. Chcąc wykazać fakt poniesionej szkody powód powinien udowodnić, jaka była wartość imprezy turystycznej obciążonej wadami, w zakresie jakim była niezgodna z umową, czego nie uczynili.

Niezależnie od powyższego uznać należy, iż powodowi należy się zadośćuczynienie za utraconą przyjemność z podróży.

Zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w wyroku Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu z dnia 12.03.2002 roku (TS J C-168/00 LEX nr 112079) - artykuł 5 dyrektywy nr 90/314 w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji wycieczek, należy interpretować jako przyznający co do zasady konsumentom prawo do zadośćuczynienia za szkodę niematerialną wynikającą z niewykonania lub nienależytego wykonania usług stanowiących zorganizowane wakacje. Pogląd taki prezentowany jest również przez doktrynę prawa polskiego (M. Ciemiński, Naprawienie uszczerbku polegającego na utraconej przyjemności z podróży, tezy z piśmiennictwa – Lex Omega, J. Luzak, Odpowiedzialność za zmarnowany urlop w prawie polskim, tezy z piśmiennictwa – Lex Omega), jak też orzecznictwo (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2011 r., I CSK 372/10, LEX nr 927833, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2010 r. III CZP 79/10, OSNC 2011/4/41).

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie z uwagi na wyżej przytoczone okoliczności faktyczne w zakresie niezgodności odbytej imprezy turystyczne z oferowaną i związanym z tym niezadowoleniem (brudne stoły, braki w zastawie, długie oczekiwanie na posiłki, limitowanie posiłków i alkoholi), zmęczeniem powodów spowodowanym brakiem prawidłowo działającej klimatyzacji, stanowiącym niewątpliwie negatywne przeżycie psychiczne, można mówić o powstaniu po stronie powodowej szkody niematerialnej. Wskazać przy tym trzeba, że powodowie byli wcześniej w tym hotelu i byli z niego zadowoleni, dlatego go ponownie wybrali. Zatem zasadne jest roszczenie powodów o zadośćuczynienie za doznaną przez nich krzywdę. Zadośćuczynienie jest sposobem naprawienia krzywdy wyrządzonej jako cierpienia fizyczne oraz cierpienia psychiczne. Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie tych cierpień. Bezsprzecznie powodowie chcieli spędzić urlop zgodnie z umową podróży. Zostali tej możliwości pozbawieni wskutek konieczności przebywania w pokoju, w którym przez pierwszy tydzień pobytu nie działała prawidłowo klimatyzacja, co ma istotne znaczenie w trakcie pobytu w kraju, w którym panują wysokie temperatury. Powodowie nie czerpali również przyjemności związanej zw spożywaniem posiłków i spożywaniem alkoholu. Posiłki i alkohol były limitowane, na stołówce panował brud, chodziły po niej koty, stoliki nie były sprzątane, trzeba było na nie długo oczekiwać. I wreszcie dzieci powodów nie mogły korzystać z animacji w języku polskim, przez co przez cały czas musiały być pod opieką rodziców.

Określając wysokość zadośćuczynienia Sąd miał na uwadze, iż zadośćuczynienie nie jest karą, lecz sposobem naprawienia krzywdy. Chodzi tu o krzywdę ujmowaną jako cierpienia psychiczne, a zatem na gruncie niniejszej sprawy negatywne uczucia przeżywane przez powoda w związku z utratą przyjemności z podróży. Celem zadośćuczynienia jest przede wszystkim złagodzenie tych cierpień. Winno ono mieć charakter całościowy i obejmować wszystkie doznane cierpienia (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 lutego 2000 r., I CKN 969/98, niepublikowany).

W ocenie Sądu kwotą, która w odpowiedzi sposób zrekompensuje powodom utraconą przyjemność z podróży jest to kwota 500 złotych dla każdego z nich.

Podnieść należy, iż Sąd nie oceniał wysokości zadośćuczynienia dla E. G. i B. G., gdyż nie byli oni powodami w niniejszej sprawie.

W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w punkcie I, II i III wyroku. Rozstrzygnięcie o odsetkach oparto na treści art. 481 § 1 i 2 kc. Zgodnie z przepisem art. 455 kc jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. W niniejszym przypadku uznać należy, iż pozwany został wezwany do zapłaty na skutek pisma z dnia 23 sierpnia 2011 roku, doręczonego mu w dniu 29 sierpnia 2011 roku. Wyznaczony termin 14 dni upłynął w dniu 12 września 2011 roku, a zatem odsetki należne są od dnia następnego.

W punkcie IV wyroku Sąd w oparciu o art. 100 kpc orzekł o kosztach procesu należnych pozwanemu. Pozwany wygrał sprawę w 85%, należny jest mu zwrot kosztów w kwocie 1034,45 złotych (85% z 1.217 złotych – wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie 1.200 złotych i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych).

Przedstawiamy jedno z uzasadnień wyroków sądowych na temat odszkodowania za zmarnowany urlop - w tym przypadku związane ze zbyt niskim standardem zorganizowanego wypoczynku.

W sprawach dotyczących odszkodowania za zmarnowany ulop zapraszamy na stronę 

www.poznan-kancelaria.pl

Wyrok - UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2014 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi zasądził od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w Ł. na rzecz M. R. kwotę 1974 złote z ustawowymi odsetkami od dnia 8 listopada 2013 roku do dnia zapłaty, oddalił powództwo w pozostałej części oraz orzekł o kosztach procesu.

Powyższe wyrok w zakresie uwzględniającym powództwo oraz co do kosztów procesu zaskarżył apelacją pozwany, podnosząc następujące zarzuty:

- naruszenia art. 232 k.p.c. poprzez przyjęcie za ustalone określonych faktów przytoczonych przez powoda dotyczących nienależytego wykonania umowy przez pozwaną w sytuacji, gdy to na wywodzącym skutki prawne z określonych faktów ciąży obowiązek wskazania dowodów na potwierdzenie tychże faktów, a strona powodowa takich dowodów w przedmiotowej sprawie nie przedstawiła;

- naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, prowadzące do bezpodstawnego nieuwzględnienia zeznań świadka B. C., a w konsekwencji przyjęcie, że standard hotelu nie odpowiadał standardowi gwarantowanemu umową, a posiłki były monotonne w wyniku czego powód poniósł szkodę majątkową i niemajątkową, błędne określenie wartości odszkodowania i zadośćuczynienia;

- naruszenie art. 328 k.p.c. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu wyroku dowodów, na których oparł się Sąd wydając zaskarżony wyrok oraz niewyjaśnienie przyczyn odmowy przez Sąd wiarygodności dowodowi z zeznań świadka B. C. w zakresie standardu i stanu czystości hotelu oraz różnorodności i jakości serwowanego wyżywienia;

- naruszenie art. 102 k.p.c. poprzez nieobciążenie powoda obowiązkiem zwrotu kosztów w części w jakiej przegrał proces, pomimo niezaistnienia w przedmiotowej sprawie szczególnie w uzasadnionym wypadku;

- naruszenie art. 362 k.c. poprzez jego niezastosowanie i nie zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody, pomimo ustalenia, iż powód przyczynił się do powstania szkody;

- art. 16 b ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż w razie terminowego udzielenia odpowiedzi na reklamację złożoną w trakcie imprezy turystycznej nieudzielanie przez organizatora w terminie 30 dni odpowiedzi na kolejne pismo turysty wywołuje skutek w postaci przyznania przez organizatora okoliczności w nim przytoczonych;

- naruszenie art. 11 a ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych poprzez błędną wykładnię i zastosowanie polegającą na uznaniu, że pozwany nienależycie wykonał umowę o usługę turystyczną, w wyniku czego powód poniósł szkodę niemajątkową, pomimo iż w rzeczywistości standard hotelu odpowiadał zawartemu w umowie opisowi, zaś powód nie zgłosił rezydentowi pozwanej swych zastrzeżeń, czym przyczynił się do powstania ewentualnej szkody, a nadto poprzez bezpodstawne miarkowanie zadośćuczynienia w oderwaniu od rzeczywistej szkody niemajątkowej w postaci zmarnowanego urlopu, jaką miałby ewentualnie ponieść powód.

W konkluzji pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych od powoda na rzecz pozwanego.

W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej oddalenie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja jest niezasadna.

Ustalenia faktyczne, jak również ocena prawna przedstawiona przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, znajdują pełną akceptację Sądu Okręgowego.

W pierwszej kolejności rozważenia wymagał zarzut naruszenia przepisu art. 16 b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych ( Dz.U.2014.196 j.t. ). Ustosunkowanie się do niego wymagało oceny, czy brak odpowiedzi pozwanego na drugie z kolei pismo reklamacyjne powoda należy potraktować jako uznanie reklamacji za uzasadnioną w rozumieniu wskazanego przepisu. Zdaniem Sądu Okręgowego, w okolicznościach niniejszej sprawy na tak postawione pytanie trzeba udzielić odpowiedzi twierdzącej.

Dla uzasadnienia tego stanowiska przede wszystkim wskazać należy, iż w ramach pierwszej reklamacji, złożonej niezwłocznie po rozpoczęciu wycieczki, powód podniósł jedynie zastrzeżenie dotyczące zakwaterowania go w innym obiekcie niż wynikało to z umowy, a dopiero w uzupełnieniu reklamacji z dnia 12 sierpnia 2013 roku zgłosił brak czystych ręczników w pensjonacie (...) jak również w pokoju docelowym, obecność robaków, widok z pokoju na wysypisko śmieci, skromne i nieurozmaicone wyżywienie, brak sprzątania w pokoju i brudną łazienkę, brak małych łyżeczek na stołówce i wystarczającej liczby leżaków przy basenie i na plaży oraz skorygował swoje żądania co do wysokości oczekiwanej rekompensaty. Tymczasem pozwany w odpowiedzi na reklamację ustosunkował się wyłącznie do kwestii zakwaterowania w pensjonacie zamiast hotelu, nie zajął natomiast żadnego stanowiska odnoście pozostałych, uzasadnionych zastrzeżeń powoda. Na marginesie zachodzi potrzeba wyjaśnienia, że potrzeba złożenia uzupełnienia reklamacji w odrębnym piśmie była uzasadniona okolicznościami, albowiem nieprawidłowości będące jego przedmiotem ujawniły się dopiero w dalszej części wakacyjnego pobytu powoda, już po złożeniu pierwszej reklamacji. Stąd też powód z obiektywnych przyczyn nie mógł przedstawić ich w reklamacji z dnia 23 lipca 2013 roku. Zresztą przepisy ustawy o usługach turystycznych nie ograniczają prawa klienta do złożenia więcej niż jednego pisma reklamacyjnego, o ile uczyni to w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia zakończenia imprezy. Wreszcie, pozwany nie wykazał w toku postępowania, iż odpowiedź na reklamację złożył z zachowaniem ustawowego terminu. W szczególności dowodu takiego nie stanowi wbrew opinii wyrażonej w apelacji, załączona do akt sprawy koperta opatrzona stemplem pocztowym oraz kserokopia pocztowej ksiązki nadawczej, z których wynika, że przesyłka zawierającą odpowiedź biura na reklamację została nadana w dniu 26 sierpnia 2013 roku. W tym miejscu trzeba się odwołać do treści przepisu art. 61 § 1 k.c. ustanawiającego zasadę, iż oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy podkreślić należy, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika jedynie, iż przed upływem 30 – dniowego terminu pozwany nadał przesyłkę pocztą zawierającą rzeczoną odpowiedź, natomiast nie wskazuje to w żaden sposób na datę, w której oświadczenie pozwanego dotarło do powoda i wywołało zamierzone skutki prawne.

Podsumowując dotychczasową część rozważań uznać trzeba, iż pozwany nie ustosunkował się w przewidzianym prawem terminie do reklamacji powoda, a tym samym uznał je za uzasadnioną w rozumieniu art. 16 b ust. 5 cytowanej ustawy. Przesądza to o braku podstaw do uwzględnienia zarzutu apelacji odnoszącego się do naruszenia wskazanego przepisu.

Powyższe skutkuje również brakiem potrzeby szczegółowego odniesienia się przez Sąd Odwoławczy do zarzutu naruszenia art. 11 a ust. 1 tejże ustawy. Skarżący naruszenia wskazanego przepisu upatruje w błędnym jego zdaniem uznaniu przez Sąd Rejonowy, że pozwany nienależycie wykonał umowę o usługi turystyczne w wyniku czego powód poniósł szkodę, pomimo iż w rzeczywistości standard hotelu odpowiadał zawartemu w umowie opisowi. Rozważania w opisanym kierunku stają się jednak bezprzedmiotowe wobec uznania, iż w sytuacji procesowej z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie zachodzą skutki prawne wynikające z art. 16 b ust. 5 cytowanej ustawy. W ocenie Sądu Okręgowego uznanie przez biuro podróży reklamacji za uzasadnioną, przesądza kwestię odpowiedzialności pozwanego co do zasady za nienależyte wykonanie umowy w związku z uchybieniami wskazanymi przez powoda w reklamacji.

Z tych samych względów chybiony jest zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 232 i 233 k.p.c., w ramach których pozwany w istocie podważa ustalenia Sądu I instancji dotyczące nieprawidłowości związanych z warunkami pobytu powoda na wycieczce zorganizowanej przez R. T.. Brak odpowiedzi na zgłoszone przez klienta biura podróży żądanie zawarte w reklamacji stwarza fikcję jego uznania i tak jak przy uznaniu roszczenia oznacza przyznanie przez biuro okoliczności podniesionych w tejże reklamacji. Po bezskutecznym upływie terminu określonego w art. 16 b ust. 5 ustawy o usługach turystycznych pozwany, który nie udzielił powodowi w ustawowym terminie odpowiedzi na zawarte w reklamacji zastrzeżenia dotyczące warunków pobytu podczas wycieczki, nie może skutecznie kwestionować ustaleń Sądu w tym zakresie, a tym samym uchylać się od odpowiedzialności za nienależyte wykonanie umowy o świadczenie usług turystycznych.

W ramach zarzutu procesowego opartego na art. 328 k.p.c. pozwany podnosił niewskazanie w sposób wyraźny, które dowody Sąd uznał za wiarygodne, a którym wiarygodności odmówił. Zarzut ten nie znajduje żadnego uzasadnienia. Przy każdym ustaleniu faktycznym Sąd I instancji wskazywał na jakich dowodach się oparł. Skarżący nie wykazał, aby doszło do dowolnych ustaleń, albo by przy którymkolwiek z nich Sąd dokonał nieprawidłowego odwołania do określonego dowodu. Jeśli chodzi o ocenę dowodu z zeznań świadka B. C. (2), Sąd Rejonowy wbrew opinii wyrażonej w apelacji nie uznał ich za niewiarygodne. Świadek bowiem potwierdził najważniejsze fakty przytoczone przez powoda ( m.in. zakwaterowanie poza hotelem, obecność robaków), w pozostałej zaś części jego zeznania okazały się nieprzydatne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, gdyż powód nie zgłaszał mu na miejscu zastrzeżeń co do warunków pobytu, więc świadek nie mógł ich bezpośrednio zweryfikować. Ponadto znaczną część zeznań świadka stanowią nie twierdzenia o faktach, a jedynie jego subiektywne przekonanie o standardzie usług, co stanowi niewątpliwie wyłącznie ocenę co do faktów.

Nie można również przypisać Sądowi Rejonowemu naruszenia art. 362 k.c. poprzez nie zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody pomimo przyczynienia się powoda do jej powstania. Zdaniem Sądu Okręgowego, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przyczynienie powoda in casu do powstania szkody o ile w ogóle miało miejsce to jedynie w niewielkim stopniu. Nie zachowanie bowiem przez powoda właściwego trybu zawiadomienia organizatora, który wynika z art. 16 b ust. 1 ustawy o usługach turystycznych nie przyczyniło się w istotnym zakresie ani do zwiększenia rozmiaru szkody, ani tym bardziej do jej powstania. Nie budzi żadnych wątpliwości, iż powód nie miał żadnego wpływu na zakwaterowanie go w niewłaściwym obiekcie, na nieestetyczny widok z okna, ani na obecność insektów, które jak zeznał świadek B. C. (2) będący pracownikiem skarżącego są nieuniknione w tych warunkach klimatycznych na wycieczkach oferowanych przez pozwanego. Rozważając zmniejszenie odszkodowania nie można tracić z pola widzenia realiów niniejszej sprawy i stopnia winy obu stron. Wywód apelacji pomija okoliczność, iż istotą umowy łączącej strony było zapewnienie przez pozwanego za umówionym wynagrodzeniem właściwego standardu usługi turystycznej. Oczekiwanie od powoda przebywającego na wyjeździe urlopowym, iż czas przeznaczony na wypoczynek przeznaczy na dyscyplinowanie jego organizatora w realizacji podstawowych celów umowy jest nieuprawnione, a takie działanie pozwanego nie zasługuje na aprobatę i udzielenie mu ochrony prawnej.

Sąd I instancji prawidłowo również zastosował art. 102 k.p.c. Okoliczności rozpoznawanej sprawy przemawiają za przyjęciem, że zaistniały wypadki szczególnie uzasadnione, łączące się z charakterem dochodzonego przez powoda roszczenia w niniejszym postępowaniu, którego ostateczny wynik zależał w znacznym stopniu od oceny Sądu i zastosowania nieostrych kryteriów określenia wysokości szkody. W opisanym stanie rzeczy przekonanie powoda o zasadności dochodzonego roszczenia w całości – choć niewątpliwie subiektywne - znajduje swoje usprawiedliwienie.

Z przedstawionych powyżej powodów Sąd Okręgowy uznał, iż apelacja nie zawiera uzasadnionych zarzutów mogących podważyć stanowisko Sądu Rejonowego, a tym samym jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.

Poniżej wyrok dotyczący obniżenia ceny imprezy turystycznej i odszkodowania za zmarnowany urlop.

W razie zainteresowania kwestią odszkodowania za zmarnowany urlop zapraszamy na stronę www.poznan-kancelaria.pl

  

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10.04.2012r. Sąd Rejonowy (...) w Warszawie zasądził od pozwanej (...) sp. z o.o.w W.na rzecz powodów J. S.i W. S.kwoty po 3366zł z ustawowymi odsetkami od dnia 01.02.2011r. do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie oddalił powództwo. Nadto zasądzono od pozwanej na rzecz powodów po 782,54 zł tytułem zwrotu kosztów procesu oraz nakazano pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 628,92 zł, a od powodów po 59,90 zł tytułem zwrotu wydatku, wyłożonego tymczasowo przez Skarb Państwa.

Pozwana spółka zaskarżyła zapadłe orzeczenie w części wywodząc apelację, w której zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 232 i 233 kpc oraz naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 11a ust. 1 ustawy o usługach turystycznych przez jego błędną wykładnię, art. 361§2 kc w zw. z art. 471 kc przez jego niewłaściwe zastosowanie oraz art. 448kc w zw. z art. 11a ust 1 ustawy o usługach turystycznych przez jego błędną wykładnię. We wniosku apelacji pozwana wniosła o zmianę wyroku poprzez oddalenie powództwa w zaskarżonej części.

W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o oddalenie apelacji w całości i zasądzenie kosztów postępowania za drugą instancję.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje;

Apelacja pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty są całkowicie pozbawione podstaw prawnych i nie mogą wywołać zamierzonych przez skarżącą skutków prawnych.

W ocenie Sądu Okręgowego Sąd I instancji nie dopuścił się żadnego z zarzucanych mu uchybień, a zaskarżony wyrok opiera się na prawidłowej ocenie materiału dowodowego i poczynionych na tej podstawie trafnych ustaleniach stanu faktycznego, które zostały poddane właściwej analizie prawnej.

Sąd Rejonowy - w ocenie Sądu Okręgowego w pełni trafnie - przyjął, w odniesieniu do właściwej analizy ujawnionych okoliczności i materiałów niniejszej sprawy, że pozwana nienależycie wykonała zobowiązanie, które wynikało z łączącej strony umowy o świadczenie usług turystycznych z dnia 26.07.2010r. Nadto Sąd Rejonowy prawidłowo wskazał, iż art. 11a ustawy o usługach turystycznych (Dz. U. z 2004r., Nr 223, poz. 2268 z późn.zm), może stanowić podstawę odpowiedzialności organizatora turystyki za szkodę niemajątkową w postaci tzw. zmarnowanego urlopu. Z uwagi na poczynione ustalenia faktyczne, Sąd Rejonowy uznał, że roszczenie powodów o zadośćuczynienie jest zasadne.

Sąd Rejonowy przeprowadził w tym przedmiocie w pisemnym uzasadnieniu swego orzeczenia wnikliwy wywód, przedstawiając rzeczową argumentację takiego stanowiska – co Sąd Okręgowy w pełni podziela, nie znajdując potrzeby powtarzania tych samych motywów na obecnym etapie postępowania.

Odnosząc się do zarzutów apelacji Sąd odwoławczy pragnie wskazać, że jego zdaniem Sąd I instancji czyniąc ustalenia stanu faktycznego tej sprawy nie naruszył w żaden sposób przepisów postępowania w postaci art. 232 kpc i art. 233 kpc. Wskazać należy, iż podniesiony zarzut naruszenia art. 232 kpc jest jedynie polemiką w stosunku do zapadłego rozstrzygnięcia, której pozwana nie poparła żadnymi podstawami natury merytorycznej. Fakt, że pogląd Sądu nie pokrywa się z poglądem jednej ze stron procesu nie świadczy sam przez się (a taki przede wszystkim wydźwięk ma treść apelacji), że orzeczenie będące wyrazem stanowiska Sądu jest błędne i stanowi o uchybieniach wymienionych w zarzutach apelacji.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 233 kpc, wskazać należy, iż pozwana błędnie podnosi, iż sąd przekroczył granice swobodnej oceny dowodów i w konsekwencji zasądził od pozwanej na rzecz powodów kwotę po 3366zł tytułem zadośćuczynienia. Sąd odwoławczy wyjaśnia, iż na kwotę 3366zł złożyła się kwota z tytułu obniżenia ceny imprezy turystycznej oraz dwukrotność tej kwoty z tytułu zadośćuczynienia za zmarnowany urlop.

Skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd przepisu art. 233 § 1 kpc wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem może być jedynie przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie niż ocena sądu (tak SN w orz. z 6 listopada 1998 r., II CKN 4/98, niepubl.; oraz w orz. z 10 kwietnia 2000 r., V CKN 17/00).

Przenosząc to na grunt omawianej sprawy, Sąd Okręgowy wskazuje, iż Sąd I instancji poddał zgromadzone dowody wszechstronnej, wnikliwej ocenie ustalając stan faktyczny sprawy stanowiący podstawę do rozważań nad stosowaniem przepisów prawa materialnego. Ocena dowodów przeprowadzona przez Sąd Rejonowy nie nosi cech dowolności. Tak przeprowadzona ocena dowodów, jako odpowiadająca wymogom z art. 233 § 1 kpc korzysta z ochrony tym przepisem przewidzianej i jest akceptowana przez Sąd Okręgowy. Biorąc pod uwagę powyższe, podniesiony przez pozwaną zarzut naruszenia art. 233 kpc jest nietrafny oraz obarczony błędem w rozumowaniu, co wskazuje jedynie na niezrozumienie treści uzasadnienia zakwestionowanego orzeczenia.

Sąd Okręgowy nie dopatrzył się również uchybień, które skutkowałyby nieważnością postępowania.

Przechodząc do omówienia podniesionych zarzutów naruszenia prawa materialnego, wskazać należy, iż Sąd Rejonowy prawidłowo dokonał wykładni art. 11a ust 1 ustawy o usługach turystycznych. Podzielając stanowisko Sądu I instancji, Sąd odwoławczy jest zdania, że pozwani wykazali, iż pozwana w sposób nienależyty wywiązała się z zawartej z powodami umowy. Stanowisko pozwanej jakoby wywiązała się z „przeważającej liczby obowiązków” nie zasługuje na uwzględnienie w świetle prawidłowo poczynionych ustaleń przez Sąd Rejonowy. Zarzut naruszenia art. 361 § 2 kc w zw. z art. 471 kc jest chybiony i sprowadza się wyłącznie do polemiki z oceną dokonaną przez Sąd mertiti. Pozwana podnosi, że sąd dokonał bezpodstawnego miarkowania w oderwaniu od rzeczywistej szkody, jaką mieliby ponieść powodowie. W odpowiedzi na podniesiony zarzut, Sąd odwoławczy wskazuje, iż Sąd I instancji w uzasadnieniu przedstawił wyczerpująco motywy, które legły u podstaw zasądzenia wymienionych w wyroku kwot z tytułu obniżenia ceny imprezy turystycznej i zadośćuczynienia. Przy czym, w odniesieniu do zasądzonej kwoty zadośćuczynienia, miarkując jej wysokość wziął pod uwagę szczególny charakter tego roszczenia oraz okoliczności przedmiotowej sprawy. Za bezpodstawny, Sąd uznał zarzut naruszenia art. 448 kc w zw. z art. 11a ust 1 ustawy o usługach turystycznych poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie w postaci zasądzenia zadośćuczynienia w wygórowanej kwocie. Po pierwsze, zauważyć należy, iż utrwalone w praktyce orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, iż art. 11a ust 1 ww. ustawy może stanowić samoistną podstawę odpowiedzialności za szkodę niemajątkową w postaci tzw. zmarnowanego urlopu i norma ta stanowi uregulowanie szczególne w stosunku do art. 448 kc, dlatego nie ma potrzeby dodatkowo przywoływać jej. Sąd Rejonowy w zakresie dotyczącym kwestii zadośćuczynienia, przedstawił poprawną i logiczną argumentację na poparcie stanowiska, która jest aprobowana w całości przez Sąd odwoławczy. Wskazać należy, iż Sąd I instancji prawidłowo dokonał subsumcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego i wbrew twierdzeniu pozwanej nie popełnił zarzucanych mu uchybień.

W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy oddalił omawianą apelację, działając na podstawie art. 385 kpc. O kosztach instancji odwoławczej orzeczono na podstawie art. 98 i 99 kpc w zw. z § 6 pkt 4 i § 12 ust 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002r., Nr 163, poz. 1349 z późn.zm).

Zapraszamy do zapoznania się z wyrokiem dotyczących odszkodowania za zmarnowany urlop. Przyczyną zmarnowanych wakacji było m.in. nie zapewnienie przez organizatora właściwych warunków noclegowych, w tym pokoju, łazienki.

W przypadku zainteresowania dalszymi informacjami na temat odszkodowania za zmarnowany urlop zapraszamy na stronę www.poznan-kancelaria.pl

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 6 czerwca 2013 roku Sąd Rejonowy w Radomiu zasądził od (...) Biura (...), (...) Spółki Jawnej z siedzibą w R. na rzecz K. K. (2) kwotę 200 złotych, na rzecz E. K. kwotę 200 złotych i na rzecz N. K. (2) kwotę 200 złotych - wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 7 października 2011 roku do dnia zapłaty, oddalając powództwo K. K. (2), E. K. i N. K. (2) w pozostałym zakresie. Ponadto zasądził od (...) Biura (...), (...) Spółki Jawnej z siedzibą w R. na rzecz E. K. kwotę 70,06 złotych oraz na rzecz K. K. (2) kwotę 161,15 złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu.

Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:

W dniu 14 lipca 2011 roku K. K. (1) w imieniu własnym oraz żony E. K. i ośmioletniego wówczas syna N. K. (1) zawarł za pośrednictwem Biura (...).pl (...) z o.o. z biurem (...) Biuro (...), (...) Spółka Jawna z siedzibą w R. umowę nr (...) o imprezę turystyczną w S. w Egipcie w okresie od dnia 27 lipca 2011 roku do dnia 10 sierpnia 2011 roku. Cena imprezy dla dwóch osób dorosłych i jednego dziecka wyniosła 6.417 zł. Umowa przewidywała zakwaterowanie dla dwóch osób dorosłych i dziecka w hotelu (...) z wyżywieniem all inclusive, w tym noclegi dziecka na dostawce, przelot, ubezpieczenie oraz transport z lotniska i na lotnisko. Po przylocie około 23.45 do S. K. K. (1), E. K. i N. K. (1) zostali przewiezieni busem do hotelu. Pojazd nie zawierał przestrzeni bagażowej, zaś bagaże były wkładane przez okno i umieszczane na tylnych siedzeniach pasażerskich. W pojeździe nie było wiele osób. Około godziny 1.20 powodowie zostali zakwaterowani w pokoju nr (...) dwuosobowym z dostawką w hotelu (...). W pokoju tym łóżko w dostawce okazało się łóżkiem polowym obitym deskami i obłożonym materacem. W pokoju nie działała klimatyzacja, w łazience widoczne było zagrzybienie sufitu, jak również parawanu pod prysznicem. Ściany w pokoju były odrapane, widać było odpryski tynku na suficie pokoju. K. K. (1) wraz z rodziną udał się do recepcji i zażądał zamiany pokoju na taki, który został przedstawiony w ofercie sprzedaży. Poinformowano go, że pokój, jaki otrzymała jego rodzina, jest pokojem standardowym, zaś pokój przedstawiony w folderze to pokój family room, jak również, że wszystkie pokoje są zajęte i nie ma możliwości zamiany. Około godz. 4.00 powodowie wrócili do zaoferowanego im pokoju po wpisaniu do księgi gości hotelowych wzmianki, iż pokój zostanie zmieniony następnego dnia po godzinie 14.00. N. K. (1) spał tej nocy z rodzicami, a nie na dostawce. Powodowie nie korzystali z łazienki w pokoju z uwagi na jej zły stan. Następnego dnia po spotkaniu z rezydentem około godziny 10.00 i po jego interwencji zostali przeniesieni do pokoju nr (...), który wizualnie odpowiadał warunkom przedstawionym w ofercie. Był to pokój znajdujący się w innym obiekcie w ramach kompleksu hotelowego (...). Na przeniesienie do pokoju, które miało nastąpić po godzinie 14.00, powodowie oczekiwali w pokoju lub na zewnątrz. W pokoju nr (...) występował brak dostawy wody bieżącej pomiędzy godziną 1 w nocy a 7 rano. W pokoju tym nie zapewniono odpowiedniej ilość ręczników dla trzech osób, zapewniono ręczniki tylko dla dwóch osób. Problem ten został zgłoszony na recepcji, ale bez rezultatu. Jedzenie było monotonne. (...) wydawania napojów czy przekąsek powodował, że trzeba było czekać na nie w kilkuminutowej kolejce. Baseny były brudne, widać było tłuste osady na poziomie wody dokoła basenu. Hotel, w którym była zakwaterowana rodzina K., nie miał bezpośredniego dostępu do morza. Do morza należało dojść tunelem do hotelu (...), a stamtąd dojechać busem hotelowym kursującym co 10 minut albo dojść piechotą. W dniu 5 września 2011 roku powód K. K. (1) złożył pisemną reklamację do Biura (...), domagając się zwrotu w terminie 30 dni kwoty 2.566,80 złotych tj. 40% łącznej ceny wykupu wycieczki oraz zadośćuczynienia za krzywdy w kwocie 3.000 złotych, wobec nie wywiązania się przez (...) Biuro (...) z warunków zawartej umowy. Pismo z reklamacją zostało doręczone w siedzibie spółki w dniu 6 września 2011 roku. W odpowiedzi na reklamację, pismem z dnia 4 października 2011 roku (...) Biuro (...), (...) Spółka Jawna z siedzibą w R. wskazała, że złożona oferta zawarcia umowy o świadczenie usługi turystycznej została zrealizowana w całości i według jej treści. Ponadto wskazała na brak zgłoszenia reklamacyjnego w trakcie trwania imprezy, co zdaniem spółki pozbawiło ją możliwości weryfikacji i interwencji. Pismem z dnia 13 października 2011 roku K. K. (1) złożył skargę do Polskiej Izby Turystyka na działalność Biura (...) w sprawie usługi turystycznej zorganizowanej w dniach 27 lipca 2011 roku - 10 sierpnia 2011 roku. W ostatecznym wezwaniu do zapłaty z dnia 19 grudnia 2011 roku K. K. (1) wezwał (...) Biuro (...), (...) Spółka Jawna z siedzibą w R. do zapłaty na rzecz powodów kwoty 2.566,80 złotych tytułem odszkodowania, tj. 40% łącznej ceny wykupu wycieczki oraz 3000 złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wynikającą z nienależytego wykonania umowy o świadczenie usług turystycznych - łącznie kwoty 5.566,80 złotych do dnia 7 października 2011 roku. Wezwanie zostało odebrane przez pracownika pozwanej spółki w dniu 20 grudnia 2011 roku. Zgodnie z umową uczestnictwa w imprezie turystycznej organizowanej przez (...) Biuro (...), (...) Spółkę Jawną z siedzibą w R., pozwana zobowiązała się do zorganizowania powodom imprezy turystycznej w Egipcie. Świadczenia, do jakich się zobowiązała obejmowały: zakwaterowanie w hotelu z wyżywieniem all inclusive, przelot, opiekę pilota/rezydenta, ubezpieczenie oraz transport z lotniska i na lotnisko. Według pkt 11.1 ogólnych warunków uczestnictwa obowiązujących u pozwanej wszelkie reklamacje z tytułu niezgodnego z umową przeprowadzenia imprezy turystycznej należy zgłosić niezwłocznie u wykonawcy usługi oraz pilotowi/rezydentowi w celu usunięcia usterki na miejscu. Jeżeli reklamacja nie odniesie skutku, należy przesłać ją organizatorowi na piśmie w terminie 30 dni od daty jej dostarczenia. W niniejszej sprawie powód zgłosił niezwłocznie ustnie u rezydenta usterki, jakie zastał w pokoju, ponadto złożył pisemną reklamację w dniu 6 września 2011 roku, po powrocie do Polski, zachowując trzydziestodniowy termin do jej złożenia. W ocenie Sądu Rejonowego, jak wynika z załączonych przez powoda zdjęć, w łazience w pokju nr (...) były nieodpowiednie warunki sanitarne, ponadto zaproponowano dostawkę do spania dla dziecka, w której podstawą były zbite deski. Pokój ten został zmieniony na pokój nr (...), który był pokojem typu suitę, które są najwygodniejsze i mają dobre położenie. Strona powodowa w żaden sposób nie udowodniła, że w pokoju tym panował brud i nieład, że pokój ten nie był dostatecznie sprzątany, że codziennie występował brak dostawy wody bieżącej pomiędzy godziną 1 w nocy a 7 rano, zaś woda w basenach była brudna. Również gołosłowne są twierdzenia powoda, że w restauracji stoły często były brudne. Świadek M. O. zeznał, że jego pokój był zawsze posprzątany i nie miał w tym zakresie żadnych uwag, nie było problemów z dostawą wody z sieci wodociągowej. Świadek przyznał, że jedzenie było monotonne, były kolejki do ekspresów do kawy, zdarzały się problemy ze sztućcami, świadek niejednokrotnie musiał sam szukać dla siebie i rodziny sztućców. Świadek potwierdził, że widział sytuacje, iż obsługa była niemiła i opryskliwa, jednak on sam nie miał z nikim kłopotu. M. O. zeznał także, że rano woda w basenach była czysta, natomiast później zdarzało się, że była brudniej sza, bo był piach naniesiony na nogach. Natomiast tworzywo, którym były wyłożone baseny było niedoczyszczone. Wobec powyższego, w ocenie Sądu Rejonowego, większość przedstawionych przez powoda niedogodności ma charakter subiektywny lub też niedogodności te nie zostały w żaden sposób udowodnione. Również zarzuty powoda odnośnie braku bezpośredniego dostępu do morza są niezrozumiałe, skoro w ofercie hotelu na stronie (...) Biura (...) wskazane jest jednoznacznie, że plaża znajduje się przy siostrzanym hotelu (...), w odległości około 800 m od hotelu, przejście podziemne jest pod ulicą. Świadek M. O. potwierdził jednak, że trudno było przejść przez teren tego drugiego hotelu. Powód nie wskazał jednak, czy te problemy z dojazdem nad morze zdarzały się codziennie. W ocenie Sądu Rejonowego, w niniejszej sprawie powodowie wykazali, że w czasie realizowania umowy o świadczenie usług turystycznych, na skutek nienależytego wykonania zobowiązania przez organizatora turystyki doszło do sytuacji powodującej „zmarnowanie urlopu" klienta wyrażające się w utracie przez niego możliwości właściwego odpoczynku w określonym zakresie. Powodowie zostali narażeni na niedogodności związane z zakwaterowaniem, nie spełniającym standardów.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy wskazał przepis art.11a ust.l ustawy a dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych (Dz. U. nr 133, poz. 884 ze zm.) oraz art. 471 k.c. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 100 kpc.

Apelacje od powyższego rozstrzygnięcia wnieśli zarówno powodowie jak i pozwana spółka.

Powodowie zaskarżyli wyrok w części oddalającej powództwo, zarzucając:

-

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 la ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 roku, Nr 223, poz. 2268 z późn. zm.) i art. 322 k.p.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na zasądzeniu rażąco zaniżonego zadośćuczynienia wywołanego brakiem dokonania przez Sąd I instancji oceny rozmiaru doznanej przez powodów krzywdy przez pryzmat jej niepowtarzalności (kryterium indywidualnego), z jednoczesnym zlekceważeniem przy jego wymiarze rozmiaru nienależytego wykonania zobowiązania w sposób wiarygodny, naświetlony w drodze wyjaśnień powoda i zeznań świadków, co w konsekwencji przełożyło się na wydanie wyroku nieprzynoszącego powodom równowagi emocjonalnej naruszonej przez przeżyte negatywne odczucia w sferze psychicznej z tytułu utraty przyjemności i wypoczynku, tzw. „zmarnowanego urlopu";

-

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 471 k.c. w związku z art. 6 k.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż odpowiedzialność pozwanego (organizatora imprezy turystycznej) skonstruowana jest na zasadzie winy, a nie na zasadzie ryzyka, wynikającej wprost z art. 11 a ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych;

-

naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 217 § 3 k.p.c. w związku z art. 227 k.p.c. poprzez pominięcie dowodów z dokumentów w postaci zdjęć przedstawiający stan czystości basenów podczas pobytu powodów w Egipcie dołączonych przez powoda do treści pozwu, podczas gdy ich przeprowadzenie nie doprowadziłoby Sądu I instancji do przyjęcia błędnego ustalenia faktycznego za podstawę zaskarżonego wyroku w zakresie stwierdzenia, że baseny w hotelu (...) były należycie sprzątane;

-

naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na obdarzeniu wiarygodnością zeznań świadka M. O. dotyczących zakresu sprzątania należytego basenów w hotelu (...), a w szczególności pominięcie spostrzeżeń wynikających ze złożonych wyjaśnień przez powoda, jak również złożonych zeznań świadka rezydenta A. M. A. A., z jednoczesnym pominięciem zdjęć przedstawiających stan czystości basenów;

-

naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na obdarzeniu wiarygodnością zeznań świadka M. O. dotyczących zakresu sprzątanie należytego basenów w hotelu (...), w ujęciu subiektywnego pryzmatu spostrzeżeń świadka, jak również wartości okoliczności podnoszonych przez świadka i na ile są one wymierne, pod kątem własnych oczekiwań;

-

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku polegający na bezpodstawnym stwierdzeniu, iż powodom został wymieniony pokój o nr (...) na pokój o nr (...) typu sweet/suite, podczas gdy z zeznań świadka B. P., obdarzonych przez Sąd I instancji wiarygodnością bezsprzecznie wynika, że ów wymieniony pokój o nr (...) był pokojem rodzinnym (typu familly room), czyli o niższym standardzie niż typu sweet/suite, co zostało stwierdzone przez świadka po okazaniu dowodów w postaci zdjęć k. 89 (pokój rodzinny) i po okazaniu zdjęć z oferty hotelu k. 81 i 82 (pokój sweet/suite);

-

naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na nieobdarzeniu wiarygodnością wyjaśnień powoda dotyczących zakresu wprowadzenia powoda w błąd poprzez przedstawienie mu przez pozwanego w ofercie opisu hotelu informacji o tym, iż hotel (...) został wybudowany w orientalnym stylu przy prywatnej plaży z pomostem a zastany przez powoda stan faktyczny na miejscu w Egipcie okazał się zupełnie odmienny;

-

naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 217 § 3 k.p.c. w związku z art. 227 k.p.c. poprzez pominięcie dowodów z dokumentów w postaci oferty (R. S. Resort - opis hotelu) dołączonych przez powoda do treści pozwu, podczas gdy ich przeprowadzenie nie doprowadziłoby Sądu I instancji do przyjęcia błędnego ustalenia faktycznego za podstawę zaskarżonego wyroku w zakresie stwierdzenia, że powód otrzymał przed podpisaniem umowy informacje (ofertę) o tym, że hotel (...) nie został wybudowany w orientalnym stylu przy prywatnej plaży z pomostem;

- naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na obdarzeniu wiarygodnością zeznań świadka M. O. dotyczących zakresu sprzątania pokoi, faktu niewystępowania braku wody, podczas gdy powód został po zmianie pokoju o nr (...) zakwaterowany w zupełnie innej części kompleksu hotelowego (pokój nr (...)), co w konsekwencji nie pozwala na zastosowanie automatyzmu w przedmiocie jakości sprzątania pokoju świadka i powoda na tym samym poziomie, co swoje przełożenie ma również na fakt braku dostawy wody, a w ostateczności na nieobdarzeniu wiarygodnością wyjaśnień powoda dotyczących nieprawidłowości zastanych po przekwaterowaniu do pokoju nr (...).

Wskazując na powyższe wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie od pozwanego na rzecz każdego z powodów dodatkowo kwot po 800 złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 7 października 2011 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów postępowania przed Sądami obu instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Pozwana zaskarżyła wyrok w części zasądzającej na rzecz każdego z powodów kwotę po 200 złotych wraz z odsetkami. Skarżąca zarzuciła:

-

rażące naruszenie art. 1 la ustawy o usługach turystycznych w związku z jej art. 16a poprzez dokonanie jego nieprawidłowej rozszerzającej wykładni umożliwiającej skutkiem wyroku zwrot powodom kwoty za wykorzystane świadczenie, mimo jej nieudowodnienia przy jednoczesnym rezultacie i skutku zapadłego wyroku w postaci ich bezpodstawnego wzbogacenia kosztem pozwanej w wypadku jego utrzymania;

-

naruszenie art. 445 k.c. w zbiegu normatywnym z art. 11 ustawy o usługach turystycznych poprzez redukcjonizm interpretacyjny i przyznanie zadośćuczynienia, mimo nie zaktualizowania się przesłanek ustawowych do jego zasądzenia przepisami k.c. opisanych, jak też wyraźnego sprecyzowania uchwałą SN w sprawie III CZP 79/10, iż artykuł lla ustawy o usługach turystycznych jedynie „może być podstawą odpowiedzialności organizatora turystyki za szkodę niemajątkową klienta w postaci tzw. zmarnowanego urlopu". Oznacza to, iż zgodnie z przywołanym orzeczeniem Sądu Najwyższego art. lla nie może być podstawą do odpowiedzialności pozwanej za zadośćuczynienie z tytułu tzw. zmarnowanego urlopu, którą to odpowiedzialność bez żadnej podstawy prawnej nałożył na pozwaną Sąd na stronie siódmej uzasadnienia zaskarżonego wyroku precyzując i nazywając zasądzoną kwotę zadośćuczynieniem, co wyraźnie wykluczył Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały w sprawie III CZP 79/10;

-

naruszenie art. 5 Dyrektywy Rady 90/314 poprzez jej antywspólnotową wykładnię dokonaną contra lege i niezgodną z tezami orzeczenia w sprawie S. L. versus (...) C 168/00 jak i uchwały SN III CZP 79/10 wprost do treści tego orzeczenia się odnoszącej w zbiegu normatywnym z art. 321 k.p.c. poprzez wydanie wyroku wbrew żądaniu pozwu;

-

naruszenie art. 233 k.p.c. bez wszechstronnego zebrania ani tym bardziej bez wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego w ten sposób, że miało to wpływ na wynik sprawy w tym w szczególności poprzez sprzeczność dokonanych ustaleń z treścią umowy, treścią opinii biegłego wreszcie z treścią maila - informacji w tłumaczeniu przysięgłym otrzymanej przez pozwaną od kontrahenta zagranicznego, a niekwestionowanej przez pełnomocnika powodów, z której wynika, iż powodowie otrzymali hotel wyższej kategorii niż zamówiona;

-

rażące naruszenie art. 471 k.c. i zasądzenie odszkodowania w kwocie równej cenie imprezy, mimo niewykazania przez powodów ani zaistnienia samej szkody ani jej wysokości ani tym bardziej związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy szkodą a działaniem lub zaniechaniem pozwanej w ten sposób, że miało to wpływ na wynik sprawy;

-

naruszenie art. 322 k.p.c. poprzez zasądzenie kwot według uznania Sądu mimo wyraźnego wyłączenia uchwałą SN w sprawie III CZP 79/10 możliwości zasądzenia kwot według uznania Sądu w tego rodzaju sprawach;

-

naruszenie art. 321 k.p.c. wprost poprzez łączne zasądzenie kwoty odszkodowania równego cenie imprezy i kwoty po 300 tytułem zadośćuczynienia, mimo iż powodowie żądali zadośćuczynienia oraz odszkodowania oddzielnie, w toku postępowania nie wykazując ani jednego ani drugiego;

-

naruszenie art. 328 k.p.c. poprzez wydanie wyroku bez jego rzeczywistego uzasadnienia i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem nie zdającym testu wskazania podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a mianowicie: ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. S. bowiem uznanie, iż opinia biegłego jest niewygodna, bo Sąd nie podziela metodyki jego pracy, jest nielogiczne i narusza zasadę swobodnej oceny materiału dowodowego, czyniąc ją dowolną. Ustalenia biegłego są bowiem zbieżne z treścią pozostałego w sprawie materiału dowodowego, a pominiętego przy dokonywaniu oceny przez Sąd I instancji, w tym z zeznaniami A. F.. Oznacza to, iż Sąd I instancji uchybił zasadom swobodnej oceny dowodów. Dokonana w tej sprawie ocena nie jest bowiem oceną wszechstronną a jednostronną. Skoro Sąd I instancji wyciąga wnioski z jednych dowodów, a pomija inne to zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. jest uzasadniony.

Wskazując na powyższe wniosła o zmianę wyroku w zaskarżonym zakresie i oddalenie powództwa w całości oraz o rozstrzygnięcie o kosztach sądowych za obie instancje według norm przepisanych ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za pierwszą i drugą instancję.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Obie apelacje są bezzasadne.

W pierwszej kolejności omówienia wymagają zarzuty naruszenia prawa procesowego, bowiem dopiero po dokonaniu prawidłowych ustaleń faktycznych może nastąpić ich prawna ocena.

Niezasadny jest zarzut pozwanej naruszenia art. 328 k.p.c. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy określone w treści art. 328 § 2 k.p.c. Sąd pierwszej instancji wskazał w nim podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, przedstawił ocenę dowodów ze szczegółowym omówieniem dowodów, wskazaniem przyczyn dla których niektórym dowodom nie dał wiary oraz wyjaśnił podstawę prawną orzeczenia z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie zarzutu naruszenia art. 328 k.p.c. podniesionego przez stronę pozwaną wskazuje w istocie na to, iż pozwany nie zgadza się z oceną dowodów przedstawioną przez Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w szczególności z oceną opinii biegłego. Ocena ta zostanie omówiona w części dotyczącej zarzuty naruszenia art. 233 k.p.c.

Sąd Rejonowy dokonał zasadniczo prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i oceniony zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w treści art. 233 k.p.c. Sąd Okręgowy podziela te ustalenia z wyjątkiem ustalenia, iż pokój nr (...) miał charakter pokoju sweet/suit co nie zmienia jednak oceny ustalonego stanu faktycznego. Słusznie powodowie podnoszą, iż z zeznań świadka B. P. wynika, iż pokój nr (...) miał charakter pokoju rodzinnego (k.107 verte).

Jednak pokoje te, zgodnie z zeznaniami świadka, są większe niż pokoje typu (...) plus dziecko, zaś ich standard jest porównywalny z pokojami typu (...) plus dziecko. Rzecz w tym, iż umowa łącząca K. K. (2) z pozwanym biurem podróży przewidywała zakwaterowanie w pokoju typu (...) plus dziecko, nie zaś w pokoju o wyższym standardzie typu sweet/suit. W pozostałym zakresie zarzuty naruszenia art. 233 k.p.c. przedstawione przez stronę pozwaną oraz przez stronę powodową Sąd Okręgowy uznał za bezzasadne.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego podstawa apelacji oparta na zarzucie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może być uznana za zasadną jedynie w wypadku wykazania, że ocena materiału dowodowego jest rażąco wadliwa, czy też w sposób oczywisty błędna, dokonana z przekroczeniem granic swobodnego przekonania sędziowskiego. Dla skuteczności zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. skarżący musi wykazać, jakich dowodów Sąd nie ocenił, jakie fakty pominął i jaki wpływ pominięcie faktów czy dowodów miało na treść orzeczenia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2002 roku, II CKN 916/00). Jeśli tylko z materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dawały się wysnuć wnioski odmienne. Jedynie wówczas, gdy brak jest logiki w wysnuwaniu wniosków ze zgromadzonego materiału dowodowego lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza reguły logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona (por. orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 maja 2013 r., sygn. akt VI ACa 1466/12, LEX 1342419).

Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena dowodów odpowiada regułom logiki i regułom doświadczenia życiowego. Opinia biegłego z zakresu turystyki okazała się nieprzydatna do rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. W świetle art. 278 § 1 k.p.c. w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych sąd po wysłuchaniu stron co do liczby biegłych i ich wyboru może wezwać jednego lub kilku biegłych w celu zasięgnięcia ich opinii. Dopuszczenie dowodu z opinii biegłego winno być poprzedzone stwierdzeniem, że wedle obiektywnych kryteriów uwarunkowanych przeciętnym poziomem wiedzy w społeczeństwie Sąd ma ocenić okoliczności, których poznanie wymaga wiedzy specjalnej. Sąd pierwszej instancji dopuścił dowód z opinii biegłego na okoliczność „sposobu wykonania umowy przez pozwaną braku szkody i krzywdy po stronie powodów, braku obowiązku dopłat i spłat między stronami wskutek zakwaterowania powodów w zamówionym hotelu" (postanowienie Sądu, k. 57). Ustalenie wszystkich wymienionych w postanowieniu dowodowym okoliczności nie wymagało wiedzy specjalnej. Sąd był władny dokonać powyższych ustaleń samodzielnie na podstawie zgromadzonych w aktach dowodów osobowych i dowodów z dokumentów oraz materiału zdjęciowego. Treść umowy o świadczenie usług turystycznych wskazywała miejsce pobytu, położenie, rodzaj i kategorię obiektu zakwaterowania, ilość i rodzaj posiłków. Wyjaśnienia powoda i zeznania świadków precyzowały, w jakich warunkach i na jakich zasadach powodowie zostali zakwaterowani pierwotnie w pokoju nieodpowiadającym standardom określonym w umowie, a następnie w pokoju zastępczym, czy pokój był należycie sprzątany, czy basen był czysty oraz czy zapewniono im wyżywienie zgodne z treścią umowy. Ocena dotycząca tego czy powodowie ponieśli szkodę niemajątkową w związku z niewykonaniem umowy przez pozwanego w żadnym razie nie może należeć do biegłego z zakresu turystyki, podobnie jak ocena obowiązku świadczeń między stronami wskutek niewykonania umowy. Do biegłego nie należy rozstrzyganie zagadnień prawnych. Ponadto zauważyć należy sprawa niniejsza dotyczyła jedynie szkody niemajątkowej powodów, bowiem jak wynika z zarządzenia Przewodniczącego w sprawie sygn. akt I C 795/12 Sądu Rejonowego w Siedlcach sprawa o zapłatę z tytułu obniżenia ceny ze imprezę turystyczną prowadzona jest odrębnie. Sporządzona w sprawnie niniejszej opinia biegłego z zakresu turystyki ograniczyła się do uzyskania ze stron internetowych informacji o kategorii obiektu, w którym powodowie zostali zakwaterowani oraz przytoczenia opinii internautów na temat tego obiektu i ustalenia na tej podstawie standardu hotelu. Tymczasem ogólny standard tego obiektu nie był sporny. Sporne były natomiast konkretne warunki pobytu powodów na imprezie turystycznej zaoferowane przez pozwanego, a ustalenie tych warunków nie wymagało opinii biegłego.

Niezasadne są zarzuty zawarte w apelacji powodów pominięcia przez Sąd pierwszej instancji dowodów w postaci materiału zdjęciowego oraz opisu hotelu (...) zawartego w folderze pozwanego biura podróży. Z postanowienia Sądu Rejonowego wydanego na rozprawie w dniu 23 maja 2013 roku wynika, iż Sąd przeprowadził dowód z tych dokumentów i zdjęć, a zatem dowodów tych nie pominął. Również w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sąd powołał powyższe dowody dokonując ich oceny. Co więcej Sąd pierwszej instancji przeprowadzając dowody z przesłuchania świadków B. P. oraz A. M. A. A. okazywał świadkom materiały zdjęciowe, foldery załączone do akt przez powodów (por. k. 107 verte, k. 182). Wbrew twierdzeniom powodów ustalenia Sądu pierwszej instancji uwzględniają fakty wynikające z materiałów zdjęciowych, w szczególności Sąd ustalił, że baseny w hotelu były brudne, widać było osady na poziomie wody dookoła basenu (por. uzasadnienie wyroku, k. 198). Odnosząc się do zarzutu uznania za niewiarygodne wyjaśnień powoda należy wskazać, iż wyjaśnienia stron złożone w trybie art. 212 k.p.c. nie stanowią dowodu i nie podlegają ocenie przez Sąd orzekający (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 20.02.2003r., II CKN 1148/01, Lex nr 583757, wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 28 lutego 2013r., IACa 990/12, Lex nr 1312024). Natomiast dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena zeznań świadka M. O. odpowiada regułom określonym w art. 233 §1 k.p.c.

W świetle materiału zdjęciowego zgromadzonego w sprawie nie ulega wątpliwości, iż zaproponowany powodom po przylocie do Egiptu pokój numer (...) w hotel u (...) nie odpowiadał standardom określonym w umowie zawartej z pozwanym biurem podróży. Był to pokój dwuosobowy z dostawką które okazało się łóżkiem polowym obitym deskami i obłożonym materacem. Nie działała w nim klimatyzacja, w łazience było zagrzybienie sufitu oraz parawanu prysznicowego, ściany w pokoju były odrapane, na suficie były odpryski tynku. Uczestnicy imprezy wystąpili do recepcji o zmianę pokoju na zgodny z ofertą. Następnego dnia zostali zakwaterowani w pokoju numer (...) w tym samym hotelu. Powodowie sami stan pokoju ocenili jako dobry. Przez dalszy pobyt w Egipcie powodowie byli zakwaterowani w pokoju nr (...) i nie zgłaszali do niego zastrzeżeń. Ustalenia dotyczące stanu basenów w hotelu, kwestii sprzątania pokojów, dostępności posiłków, napojów i ich jakości oraz standardu obsługi zostały poczynione na podstawie materiału dowodnego zaoferowanego przez strony procesu tj. przede wszystkim zeznań świadków.

Niezasadny jest zarzut podniesiony w apelacji pozwanego naruszenia art. 321 i 322 k.p.c. Zupełnie chybiony jest zarzut dotyczący łącznego zasądzenia przez Sąd pierwszej instancji odszkodowania równego cenie imprezy i zadośćuczynienia w kwotach po 300 zł. Sąd pierwszej instancji nie zasadził w sprawie niniejszej odszkodowania równego cenie imprezy ani zadośćuczynienia w kwocie 300 zł. Sąd nie orzekł ponad żądanie, bowiem powodowie żądali zapłaty kwot po 1.000 złotych dla każdego z nich tytułem zadośćuczynienia za szkodę niemajątkową. Sąd pierwszej instancji uwzględnił powództwo do wysokości po 200 zł dla każdego z powodów z tytułu szkody niemajątkowej poniesionej przez powodów w postaci „zmarnowanego urlopu". Wniesione przez powodów roszczenie o zapłatę z tytułu obniżenia ceny imprezy turystycznej jest rozpoznawane w innym postępowaniu.

Niezasadne są zarzuty podniesione w obu apelacjach dotyczące naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. lla ust. 1 ustawy o usługach turystycznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

Odpowiedzialność kontraktowa organizatora imprezy turystycznej wynika z faktu zawarcia umowy o świadczenie usług turystycznych, a jej podstawą jest art. 1 la ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o usługach turystycznych (Dz.U. z 2004r., nr 223, poz.2268 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem organizator turystyki odpowiada za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o świadczenie usług turystycznych, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest spowodowane wyłącznie działaniem lub zaniechaniem klienta, działaniem lub zaniechaniem osób trzecich, nieuczestniczących w wykonaniu usług przewidzianych w umowie jeżeli tych działań lub zaniechań nie można było przewidzieć ani uniknąć, albo siłą wyższą. Sąd Okręgowy w całości podziela pogląd wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2010 roku sygn. III CZP 79/10 (OSNC 2011/4/41), zgodnie z którym art. Ha ust. 1 ustawy o usługach turystycznych jest podstawą odpowiedzialności zarówno za szkodę majątkową jak i za szkodę niemajątkową w postaci utraty przyjemności z wypoczynku, „zmarnowanego urlopu". Pogląd o szerokim ujmowaniu pojęcia szkody wynikającego z art. 5 ust. 1 i 2 implementowanej przepisem art. 1 la cytowanej ustawy przez prawo krajowe dyrektywy nr 90/314/EWG z dnia 13 czerwca 1990 roku w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji i wycieczek znajduje odzwierciedlenie w orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 12 marca 2002 roku S. L. v.TUI Deutschland GmbH, nr C-168/00. Skoro Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że art. 5 dyrektywy 90/314 powinien być wykładany w sposób obejmujący pojęciem szkody także uszczerbek niemajątkowy w postaci zmarnowanego urlopu, to art. 11 a ustawy o usługach turystycznych przenoszący art. 5 dyrektywy do polskiego porządku prawnego musi być wykładany w ten sam sposób. Dlatego też przyznanie zadośćuczynienia za szkodę wyrządzoną niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem umowy o świadczenie usług turystycznych znajduje umocowanie prawne w art. 1 la ust. 1 ustawy o usługach turystycznych.

Na podstawie tego przepisu odpowiedzialność organizatora turystyki obejmuje zarówno szkody majątkowe oraz niemajątkowe. W niniejszej sprawie powodowie dochodzili naprawienia jedynie szkody niemajątkowej, bowiem odrębnie od sprawy niniejszej przed Sądem Rejonowym w Siedlcach toczyła się sprawa I C 795/12 o zapłatę z tytułu obniżenia ceny za usługę turystyczną.

W sprawie niniejszej w czasie realizowania umowy o świadczenie usług turystycznych na skutek nienależytego wykonania zobowiązania przez pozwane biuro podróży doszło do sytuacji powodującej „zmarnowanie urlopu" klientów wyrażającej się w utracie przez nich przyjemności z urlopu. Już pierwszego dnia po przybyciu na miejsce imprezy turystycznej, tj. do Egiptu, okazało się, że organizator nie zapewnił turystom zakwaterowania w pokoju odpowiadającym warunkom przewidzianym umową. Zaoferowany pokój, w którym turyści spędzili pierwszą noc był wyposażony w dostawkę dla dziecka wykonaną z łóżka polowego obitego deskami. Łazienka w tym pokoju była zagrzybiona, nie działała klimatyzacja, ściany były odrapane. Uczestnicy imprezy turystycznej nie korzystali z łazienki znajdującej się w pokoju z uwagi na jej stan. Spali w jednym łóżku ze swoim synem ze względu na niską jakość dostawki dla dziecka. Turyści otrzymali pokój odpowiadający standardom określonym w umowie dopiero następnego dnia. Zatem dyskomfort doznany przez powodów na skutek pobytu w pokoju nr (...) oraz czas oczekiwania na zmianę pokoju należy zakwalifikować jako „zmarnowany urlop". Jednakże za różnicę w standardzie pokoju zaoferowanego w stosunku do pokoju przewidzianego umową pozwany odpowiada na podstawie art. 16 a ust. 1 cytowanej ustawy ewentualnie na podstawie art. 11 a w zakresie w jaki przepis ten dotyczy szkody majątkowej. Podczas pobytu w hotelu (...) turyści spotkali się z kolejnymi niedogodnościami. W pokoju zajmowanym przez powodów dostarczono ręczniki jedynie dla dwóch osób. Ściany basenu hotelowego były brudne. Powodowie podczas posiłków zmuszeni byli do poszukiwania sztućców oraz kubków, musieli stać w kolejkach po napoje, które były wydawane po jednym na osobę. W związku z tymi okolicznościami powodowie również odczuwali dyskomfort, jednak podobnie jak za różnicę w standardzie zaoferowanego pokoju, tak za różnicę w faktycznym standardzie hotelu organizator turystyki odpowiada na podstawie art. 16 a ust. 1 cytowanej ustawy ewentualnie na podstawie art. 11 a w zakresie szkody majątkowej. Sąd pierwszej instancji wydając zaskarżone rozstrzygniecie uwzględnił zakres i rodzaj szkody niemajątkowej poniesionej przez powodów, natężenie odczuwanego przez nich dyskomfortu, braku przyjemności z urlopu. W ocenie Sądu Okręgowego, zasądzone przez Sąd Rejonowy odszkodowanie za szkodę niemajątkową (zadośćuczynienie) jest stosowne do doznanej przez każdego z powodów szkody niemajątkowej.

Chybiony jest zarzut zawarty w apelacji strony pozwanej naruszenia art. 471 k.c. przez zasądzenie odszkodowania w kwocie równej cenie imprezy turystycznej. Cena imprezy turystycznej wynosiła łącznie 6417 zł, w tym po 2559 zł od osoby dorosłej i 1299 zł od dziecka. Tymczasem Sąd Rejonowy zaskarżonym wyrokiem zasądził na rzecz powodów kwoty po 200 zł.

Niezasadny jest zarzut zawarty w apelacji powodów naruszenia art. 471 k.c. w zw. z art. 6 k.c. Wbrew twierdzeniom skarżących Sąd pierwszej instancji działając na podstawie art. 11 a ust. 1 ustawy o usługach turystycznych ustalił w sprawie niniejszej odpowiedzialność pozwanego za szkodę niemajątkową wynikającą z nienależytego wykonania zobowiązania przez pozwane biuro turystyczne. Przepis art. 11 a ust. 1 cytowanej ustawy jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 471 k.c. i stanowi samodzielną podstawę odpowiedzialności umownej zakorzenioną w regulacji prawa unijnego (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2010 roku sygn. III CZP 79/10 , OSNC 2011/4/41). Sąd pierwszej instancji nie stwierdził, aby w sprawie niniejszej zaszły jakiekolwiek okoliczności zwalniające pozwane biuro podróży z odpowiedzialności za szkodę doznaną przez powodów. Zatem niezrozumiałe jest twierdzenie powoda, iż „Sąd dokonał próby odwrócenia obowiązków spoczywających na pozwanym". Uzasadnienie zarzutu postawionego w apelacji powodów wskazuje na to, iż skarżący w istocie nie zgadzają się z oceną dowodów dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, która skutkowała uznaniem niektórych przytoczonych przez powodów faktów za nieudowodnione. Ocena ta została omówiona przy zarzutach dotyczących naruszenia prawa procesowego.

Z tych względów Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił obie apelacje.,